kształt

Odwrócony kredyt hipoteczny – dodatkowa emerytura pod zastaw domu

Odwrócony kredyt hipoteczny może być świadczony jedynie przez banki.

Posiadasz wartościową nieruchomość, ale brak ci pieniędzy? Rozwiązaniem może być odwrócony kredyt hipoteczny – produkt finansowy, który zapewni nam wypłacanie dożywotnich świadczeń pieniężnych w zamian za przekazanie bankowi prawa własności swojego domu lub mieszkania. Hipoteka odwrócona to oferta skierowana do osób starszych, którzy w zamian za dożywotnią emeryturę przekażą bankowi swój dom. Odpowiadamy na pytanie czy rozwiązanie jest bezpieczne i jak wygląda sprawa spadku po śmierci kredytobiorcy.

Odwrócony kredyt hipoteczny dla emeryta – co to jest i jak działa?

Ustawa o odwróconym kredycie hipotecznym została przyjęta przez Senat 23 października 2014 roku, jest to zatem stosunkowo nowy produkt finansowy na polskim rynku. Zgodnie z art. 4 ustawy “przez umowę odwróconego kredytu hipotecznego bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas nieoznaczony określoną sumę środków pieniężnych, których spłata nastąpi po śmierci kredytobiorcy, a kredytobiorca zobowiązuje się do ustanowienia zabezpieczenia spłaty tej sumy wraz z należnymi odsetkami oraz innymi kosztami”.

Odwrócona hipoteka to rodzaj kredytu, którego zabezpieczeniem jest hipoteka na posiadanej przez kredytobiorcę nieruchomości oraz roszczenie o przeniesienie tych praw na kredytodawcę wpisane do księgi wieczystej. Podpisując umowę, bank zobowiązuje się do wypłacenia klientowi określonej kwoty pieniędzy, w zamian za co klient przekazuje bankowi prawa własności do posiadanego domu czy mieszkania. Przekazanie kwoty kredytu następuje jednorazowo lub w ratach. Wysokość i czas wypłat musi być szczegółowo określony w umowie kredytu. Spłata zobowiązania następuje dopiero po śmierci kredytobiorcy, kiedy to bank przejmuje i sprzedaje nieruchomość. Do tego czasu może on zamieszkiwać w swojej nieruchomości bez martwienia się konsekwencjami niespłacania długu.

Jaka jest wysokość i koszt odwróconego kredytu hipotecznego?

Zgodnie z zapisem ustawy, podstawą do ustalenia kwoty odwróconego kredytu hipotecznego jest wartość rynkowa nieruchomości lub lokalu, a do jej określenia stosuje się przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r. poz. 1774 i 1777 oraz z 2016 r. poz. 65). Niestety wysokość udzielonego nam kredytu nigdy nie będzie równa rzeczywistej wartości nieruchomości. Powodem tego jest możliwe obniżenie tej wartości w miarę upływu czasu oraz naliczanie dodatkowych kosztów kredytowych takich jak:

  • oprocentowanie,
  • prowizja,
  • opłaty za przygotowanie i rozpatrzenie wniosku kredytowego,
  • koszt wyceny nieruchomości lub lokalu,
  • koszt monitorowania wartości nieruchomości lub lokalu.

W kwestii kosztów okołokredytowych, podobnie jak w przypadku klasycznego kredytu gotówkowego obowiązują limity ustawowe określone w art. 359 § 2 Kodeksu cywilnego. Po odliczeniu wszystkich kosztów wysokość odwróconego kredytu hipotecznego wynieść może zaledwie 50 proc. wartości domu czy mieszkania, będącego zabezpieczeniem kredytu. Oznacza to, że kredytobiorca, który przekaże bankowi mieszkanie warte np. 300 tys. zł, będzie mógł liczyć na jednorazową wypłatę maksymalnie 150 tys. zł., lub wypłacanie miesięcznych rat w wysokości 500-600 zł do końca życia.

Kwota na jaką możemy liczyć zależna będzie od takich czynników jak nasz wiek, płeć, stan zdrowia oraz wartość nieruchomości. Co ważne odwrócona hipoteka dla kobiet będzie niższa, ze względu na to, że statystyczna kobieta żyje dłużej.

Kto może zaciągnąć odwrócony kredyt hipoteczny?

Odwrócony kredyt hipoteczny, tak jak zwykły kredyt hipoteczny mogą posiadać w swojej ofercie wyłącznie banki, a zatem instytucje podlegające publicznemu nadzorowi Komisji Nadzoru Finansowego. Odwrócona hipoteka dostępna jest dla osób, które osiągnęły już wiek emerytalny (60 lat w przypadku kobiet i 65 lat w przypadku mężczyzn). Kredytobiorcą może zostać każda osoba fizyczna, która jest właścicielem lub współwłaścicielem nieruchomości lub której przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu czy prawo użytkowania wieczystego nieruchomości. Jeszcze przed zawarciem umowy kredytu bank dokonuje oceny historii zobowiązań kredytobiorcy oraz stanu prawnego nieruchomości lub lokalu. Głównym warunkiem udzielenia finansowania jest brak zadłużenia ciążącego na nieruchomości.

Możliwe jest także wzięcie kredytu wspólnie z małżonkiem czy innym współwłaścicielem. W przypadku śmierci jednego z kredytobiorców, prawo do wypłaty rat odwróconego kredytu hipotecznego przysługujących zmarłemu kredytobiorcy przysługuje tym z żyjących kredytobiorców, którzy nabyli po zmarłym udział we własności nieruchomości. Wysokość wypłat będzie proporcjonalna do wysokości nabytego przez nich udziału. W przypadku śmierci kredytobiorcy przez wypłaceniem mu przez bank całości ustalonej kwoty, pozostała część kredytu zostanie wypłacona jego spadkobiercom. Jeśli jednak świadczeniobiorca będzie żył po upływie daty zawartej w umowie, nie otrzyma żadnych dodatkowych pieniędzy z banku.

Dziedziczenie nieruchomości przez spadkobierców

Z odwróconego kredytu hipotecznego korzystają zazwyczaj osoby, które nie mają komu zostawić swojego majątku. Jeśli jednak po śmierci kredytobiorcy jego spadkobiercy będą chcieli zachować prawo do nieruchomości, mają oni taką możliwość pod warunkiem spłaty całości zadłużenia w ciągu 12 miesięcy od dnia śmierci kredytobiorcy.

Jeśli tego nie zrobią, nieruchomość stanie się własnością banku. W sytuacji gdy wartość nieruchomości przewyższa wartość należności wobec banku, spadkobiercom wypłacona zostanie kwota różnicy. Kredytobiorca także może wykupić nieruchomość w dowolnym momencie pod warunkiem wcześniejszego poinformowania o tym banku.

Rozwiązanie umowy odwróconego kredytu hipotecznego

Rozwiązanie umowy odwróconego kredytu hipotecznego możliwe jest w kilku przypadkach.

Wśród praw kredytobiorcy wymienić można np. prawo do spłaty całości lub części kredytu w dowolnym czasie, prawo do wypowiedzenia umowy kredytu w dowolnym czasie z zachowaniem terminu 30-dniowego i prawo do odstąpienia od umowy pożyczki bez podawania przyczyny w terminie 30 dni. Sama rezygnacja z umowy będzie bezpłatna, jeśli kredytobiorcy nie zostały wcześniej wypłacone żadne środki. Może być jednak konieczne pokrycie kosztów opłat poniesionych przez bank, na rzecz organów administracji państwowej lub sądowej, które nie podlegają zwrotowi.

O trakcie okresu kredytowania, klient zobowiązany jest m.in. do

  • ubezpieczenia nieruchomości od zdarzeń losowych,
  • zachowania nieruchomości w nienagannym stanie,
  • terminowego regulowania podatków i opłat związanych z użytkowaniem nieruchomości.

Jeśli te warunki nie zostaną spełnione lub w trakcie okresu kredytowania zostanie wszczęta egzekucja z nieruchomości albo kredytobiorca przeniósł na osoby trzecie własność nieruchomości, bank może wypowiedzieć umowę odwróconego kredytu hipotecznego. Jeśli bank zdecyduje się na wypowiedzenie kredytu, wstrzymana zostanie wypłata środków na rzecz kredytobiorcy.

Odwrócony kredyt hipoteczny – zalety i wady rozwiązania

Osoby decydujące się na odwrócony kredyt hipoteczny mogą otrzymać pieniądze bez martwienia się spłatą zadłużenia. Dla wielu seniorów odwrócona hipoteka może być jedynym sposobem na zwiększenie miesięcznych dochodów i spokojne życie. Zdolność kredytowa osób starszych jest dość niska, a zaledwie kilka działających na rynku firm oferuje pożyczki dla emerytów i rencistów. Rozwiązanie ma swoje słabe i mocne strony.

Zalety:

  • kredyt dostępny jest dla emerytów bez ograniczeń wiekowych,
  • szansa na otrzymanie dodatkowych pieniędzy na dowolny cel,
  • do otrzymania kredytu nie jest konieczna zdolność kredytowa,
  • spłata zobowiązania dopiero po śmierci kredytobiorcy,
  • kredytobiorca pozostaje dożywotnim właścicielem nieruchomości,
  • spadkobiercy nie tracą praw do nieruchomości pod warunkiem spłaty kredytu,
  • kredytobiorca może w dowolnym momencie spłacić zobowiązanie i zachować nieruchomość.

Wady:

  • szansa na odzyskanie maksymalnie połowy wartości nieruchomości,
  • wysokość świadczeń zależna od wieku i płci kredytobiorcy,
  • problem w wypłatą w przypadku upadłości banku,
  • spadkobiercy będą musieli spłacić całość zadłużenia, by zachować nieruchomość.

Odwrócona hipoteka budzi sprzeczne opinie wśród konsumentów, głównie ze względu na problemy spadkowe i szansę na odzyskanie zaledwie połowy kapitału zamrożonego w nieruchomości. Wady oferty są na tyle poważne, że odwrócony kredyt hipoteczny nadal nie jest w Polsce zbyt popularny. Ostrożnie podchodzą do niego także instytucje finansowe, ponieważ jest to rozwiązanie o wiele bardziej ryzykowne niż kredyt czy pożyczka hipoteczna, a zwrot długu może nastąpić po wielu latach.

Czytaj także:

Promesa kredytowa – co to jest?

Jeżeli nie wiesz, czym jest promesa kredytowa, koniecznie zapoznaj się z naszym artykułem! W tekście w szczegółowy sposób wskazaliśmy najważniejsze cechy tego rozwiązania bankowego, omówiliśmy, z czym się wiąże i wyjaśniliśmy, co [...]
Redakcja OfinRedakcja Ofin

Pożyczki dla zadłużonych – gdzie takie znaleźć?

Pożyczka dla zadłużonych to często ostatnia deska ratunku w kłopotach finansowych. Na szczęście na rynku finansowym istnieje sporo ofert pożyczek bez BIk i KRD, które są realną pomocą dla osób bez zdolności [...]
Redakcja OfinRedakcja Ofin
Dodaj komentarz
avatar
  Powiadomienia  
Powiadom o