Treści w tym artykule zostały przygotowane na podstawie aktualnych przepisów prawa oraz zweryfikowane przez redakcję Ofin.pl. Naszym celem jest dostarczanie rzetelnych, praktycznych informacji, które pomagają podejmować świadome decyzje finansowe.
Banki muszą oferować bezpłatny rachunek PRP osobom nieposiadającym innego konta w złotówkach.
Prowadzenie konta oraz wydanie karty płatniczej są ustawowo zwolnione z opłat podstawowych.
Pakiet zapewnia pięć darmowych przelewów oraz pięć wypłat z obcych bankomatów miesięcznie.
Operacje finansowe są ograniczone do obszaru EOG i realizowane wyłącznie w walucie polskiej.
Produkt nie oferuje dostępu do instrumentów kredytowych w tym debetów i kart kredytowych.
Rachunek ma charakter indywidualny co wyklucza możliwość założenia wspólnego konta z małżonkiem.
Wniosek o otwarcie PRP można złożyć w dowolnej placówce bankowej lub przez internet.
Podstawowy rachunek płatniczy (PRP) to osobiste konto bankowe dostępne dla każdej osoby fizycznej lub przedsiębiorcy, spełniającej warunki określone w przepisach. Jego celem jest umożliwienie wykonywania najważniejszych operacji płatniczych, takich jak wpłaty, wypłaty, przelewy czy płatności, bez ponoszenia wysokich kosztów. Rachunki płatnicze PRP mają zazwyczaj ograniczone opłaty lub są całkowicie wolne od opłat za prowadzenie i korzystanie, co ma na celu zapewnienie dostępu do podstawowych usług bankowych dla jak największej liczby osób.
Czy podstawowy rachunek płatniczy to konto za 0 zł?
Podstawowy rachunek płatniczy nie jest kontem za 0 zł, choć oba produkty bywają ze sobą mylone. Darmowe konta są dostępne w wielu bankach, ale zwykle wymagają spełnienia określonych warunków, np. wykonania kilku transakcji kartą lub BLIK‑iem w miesiącu. PRP działa inaczej: jego funkcjonalność jest ograniczona do podstawowych usług, a brak opłat wynika z przepisów, a nie z promocji czy warunków stawianych przez bank.
Dlaczego banki muszą udostępniać podstawowy rachunek płatniczy (PRP)?
Obowiązek udostępniania przez banki podstawowego rachunku płatniczego (PRP), wynika z unijnej dyrektywy PAD (Payment Accounts Directive). Od 8 sierpnia 2018 roku wszystkie banki i SKOK‑i muszą posiadać w swojej ofercie ten rodzaj konta, którego celem jest zapewnienie powszechnego dostępu do podstawowych usług finansowych. PRP jest reklamowany jako darmowe konto bankowe, jednak zakres jego funkcji jest mocno ograniczony, a rachunek może być prowadzony wyłącznie w złotówkach.
Kto może założyć podstawowy rachunek płatniczy?
Podstawowy rachunek płatniczy został stworzony z myślą o osobach, które dotąd nie korzystały z usług bankowych, w szczególności seniorach oraz klientach rezygnujących wcześniej z konta ze względu na opłaty. PRP może założyć wyłącznie jedna osoba, dlatego nie ma możliwości prowadzenia konta wspólnego ze współmałżonkiem.
Podstawowy rachunek płatniczy może więc otworzyć każdy, kto w momencie składania wniosku nie posiada innego konta prowadzonego w złotówkach. Można natomiast mieć konto walutowe lub rachunek w banku zagranicznym. Jeśli klient posiada już konto w PLN, wystarczy je zamknąć. Przepisy nie przewidują żadnego okresu karencji, więc wniosek o PRP można złożyć od razu po likwidacji poprzedniego rachunku. W przypadku SKOK‑ów podstawowy rachunek płatniczy jest dostępny wyłącznie dla osób, które są członkami danej kasy.
Usługi dostępne w ramach podstawowego rachunku płatniczego
Podstawowy rachunek płatniczy to dobre rozwiązanie dla osób, które potrzebują wyłącznie najważniejszych usług bankowych. W wielu bankach PRP jest dostępny również dla klientów małoletnich. W ramach darmowego rachunku można korzystać z usług, takich jak:
wpłaty środków pieniężnych na rachunek,
wypłaty gotówki na terenie EOG — w bankomatach, placówkach banku lub przy terminalu płatniczym,
wykonywanie podstawowych transakcji płatniczych na terytorium EOG.
Usługi niedostępne w ramach podstawowego rachunku płatniczego
W przypadku podstawowego rachunku płatniczego jego posiadacze muszą liczyć się z istotnymi ograniczeniami. PRP rzadko jest powiązany z produktami kredytowymi, więc nie otrzymamy do niego karty kredytowej, kredytu gotówkowego ani debetu w rachunku. Nie ma również możliwości wykonywania płatności poza obszarem Europejskiego Obszaru Gospodarczego.
W ramach podstawowego rachunku płatniczego niedostępne są następujące usługi:
przelewy zagraniczne i walutowe w trybie pilnym lub ekspresowym,
opcja kosztowa OUR,
przelewy zagraniczne oraz operacje kartowe poza państwa EOG,
płatności mobilne Google Pay i Apple Pay.
Przed założeniem PRP, najlepiej dokładnie porównać dostępne oferty. Może się okazać, że darmowe konto bankowe nie będzie najlepszym wyborem, jeśli potrzebujemy dostępu do bardziej zaawansowanych usług.
Kiedy podstawowy rachunek płatniczy musi zostać otwarty?
Bank ma obowiązek otworzyć podstawowy rachunek płatniczy w ciągu maksymalnie 10 dni od momentu złożenia i zaakceptowania wniosku. Jeśli w tym czasie rachunek nie zostanie uruchomiony, wniosek wygasa. Zgodnie z dyrektywą PAD bank nie może wymagać od posiadacza PRP określonych wpływów na konto ani nakłaniać go do korzystania z dodatkowych produktów, takich jak ubezpieczenia. Dostęp do rachunku musi być zapewniony na takich samych zasadach jak w przypadku tradycyjnego ROR, zarówno online, jak i w placówkach stacjonarnych.
Kiedy bank może odmówić otwarcia konta bankowego PRP?
Bank może odmówić otwarcia podstawowego rachunku płatniczego w kilku określonych sytuacjach. Odmowa jest możliwa, gdy:
klient posiada już inne konto osobiste prowadzone w złotówkach,
istnieje podejrzenie, że rachunek mógłby zostać wykorzystany do prania pieniędzy lub finansowania terroryzmu,
bank ma uzasadnione obawy, że środki wpływające na konto mogą pochodzić z działalności przestępczej,
klient w przeszłości popełnił przestępstwo z wykorzystaniem rachunku płatniczego.
Jak otworzyć podstawowy rachunek płatniczy (PRP)?
Otwarcie podstawowego rachunku płatniczego przebiega tak samo, jak założenie standardowego konta osobistego. Każdy klient ma możliwość otworzenia PRP poprzez złożenie wniosku online, wizytę w oddziale lub kontakt z infolinią wybranego banku.
Na etapie weryfikacji wniosku o otworzenie rachunku, bank sprawdza centralną bazę informacji o rachunkach, aby potwierdzić, że wnioskujący nie posiada innego konta prowadzonego w złotówkach. Jeśli taki rachunek istnieje, instytucja ma obowiązek odmówić otwarcia podstawowego rachunku płatniczego.
Darmowe konto bankowe PRP [Porównanie ofert]
W poniższej tabeli prezentujemy podstawowe rachunki płatnicze oferowane przez pięć popularnych banków w Polsce.
Podstawowy rachunek płatniczy (PRP) – standard ustawowy 2026
Bank
Możliwości (zakres ustawowy PRP)
Informacje dodatkowe i ograniczenia (wynikające z przepisów)
0 zł za 5 wypłat miesięcznie z bankomatów obcych w EOG
0 zł za 5 podstawowych transakcji płatniczych miesięcznie
Rachunek przeznaczony dla osób bez innego konta osobistego w PLN.
Brak możliwości prowadzenia konta wspólnego.
Brak debetu, limitu odnawialnego i kart kredytowych powiązanych z PRP.
Brak transakcji poza EOG i w innych walutach niż PLN.
Szczegółowe warunki w formularzu informacyjnym ING.
Ważna informacja: Podstawowy rachunek płatniczy jest ustawowo przeznaczony wyłącznie dla osób, które nie posiadają innego konta osobistego w walucie polskiej w żadnym banku lub SKOK‑u na terenie RP. Zakres darmowych usług (prowadzenie konta, karta, 5 przelewów i 5 wypłat z obcych bankomatów) wynika bezpośrednio z przepisów i jest wspólny dla wszystkich banków. Różnice dotyczą wyłącznie opłat za usługi dodatkowe opisane w cennikach poszczególnych instytucji.
Koszt podstawowego rachunku płatniczego (PRP)
Podstawowy rachunek płatniczy jest bezpłatny, o ile nie przekroczy się limitu darmowych usług przewidzianych ustawowo. Po wykorzystaniu pakietu, bank może naliczać opłaty za każdą kolejną operację w danym miesiącu. Wysokość tych opłat nie może jednak przekroczyć stawek obowiązujących w banku w ciągu ostatnich 12 miesięcy. Takie ograniczenie ma zapobiegać sytuacji, w której instytucja finansowa rekompensuje sobie brak opłat za prowadzenie konta, kartę czy podstawowe transakcje. Oznacza to, że np. szósta wypłata z obcego bankomatu może kosztować około 7 zł, a dodatkowy przelew zlecony w oddziale nawet 16 zł, czyli więcej niż miesięczna opłata za standardowe konto osobiste w wielu bankach.
Darmowe usługi w ramach podstawowego rachunku płatniczego
Podstawowy rachunek płatniczy gwarantuje brak opłat za otwarcie i prowadzenie konta oraz za korzystanie z karty debetowej, bez konieczności spełniania jakichkolwiek warunków. Bank nie może naliczyć opłaty za prowadzenie rachunku ani za użytkowanie karty, niezależnie od aktywności klienta. W ramach PRP dostępny jest pakiet podstawowych, bezpłatnych usług:
5 darmowych przelewów miesięcznie — obejmujących przelewy internetowe, zlecenia stałe oraz operacje zlecane w oddziale,
5 darmowych wypłat gotówki z obcych bankomatów oraz 5 darmowych wpłat we wpłatomatach obcych; operacje w urządzeniach należących do banku są bezpłatne bez limitu.
Warto również zwrócić uwagę na przelewy walutowe, ponieważ w wielu bankach przelew SEPA w euro wlicza się do limitu 5 darmowych transakcji, podobnie jak przelewy SWIFT w innych walutach. Nie ma jednak możliwości wykonania przelewu do kraju spoza Europejskiego Obszaru Gospodarczego.
Po przekroczeniu limitów, bank może naliczać opłaty zgodnie z obowiązującą taryfą. Pokazuje to, że PRP najlepiej sprawdza się u osób korzystających z podstawowych usług bankowych. Dla klientów bardziej aktywnych, zdecydowanie zalecamy rozważenie założenia standardowego konta osobistego, które często również jest darmowe, a jednocześnie oferuje znacznie szerszy zakres funkcji.
Czy warto założyć podstawowy rachunek płatniczy (PRP)?
Podstawowy rachunek płatniczy powstał, jako narzędzie ograniczania wykluczenia społecznego i finansowego, szczególnie wśród osób, które nie korzystają z usług bankowych z powodu kosztów. W tym zakresie PRP spełnia swoją rolę, zapewniając bezpłatny dostęp do najważniejszych operacji. Dla osób aktywnie korzystających z bankowości PRP, rzadko jest jednak atrakcyjną alternatywą. Wynika to przede wszystkim z tego, że większość banków oferuje standardowe konta osobiste, które są bezwarunkowo darmowe lub zwalniają z opłat po spełnieniu prostych warunków. Takie rachunki zapewniają większą swobodę i nie nakładają limitów charakterystycznych dla PRP.
Podstawowy rachunek płatniczy (PRP) został stworzony z myślą o osobach, które dotąd nie korzystały z usług bankowych lub chcą ograniczyć koszty związane z prowadzeniem konta. PRP zapewnia bezpłatny dostęp do najważniejszych operacji – prowadzenia rachunku, obsługi karty debetowej, pięciu przelewów i pięciu wypłat z obcych bankomatów miesięcznie. Mimo to, zakres usług jest ograniczony, a po przekroczeniu limitów, mogą pojawić się opłaty. PRP najlepiej więc sprawdza się u osób, które korzystają z bankowości sporadycznie i potrzebują wyłącznie podstawowych funkcji. Dla bardziej aktywnych klientów lepszym wyborem będzie standardowe konta osobiste, często również darmowe, a zarazem oferujące znacznie większą swobodę i brak limitów.
Zdaniem Redakcji Ofin.pl
Podstawowy rachunek płatniczy to ważny element walki z wykluczeniem finansowym, ale jego realna użyteczność, zależy od świadomego korzystania z dostępnych usług. Dla osób, które korzystają z bankowości sporadycznie i potrzebują jedynie dostępu do podstawowych operacji, PRP może być wystarczającym i bezpiecznym rozwiązaniem. W przypadku klientów aktywnych, regularnie wykonujących przelewy, płacących mobilnie, korzystających z wielu usług dodatkowych, taki rachunek szybko okaże się zbyt ograniczony. PRP zapewnia minimum funkcjonalności, ale nie zastąpi pełnoprawnego konta osobistego, jeśli potrzebujemy stałego dostępu do nowoczesnych narzędzi, płatności zagranicznych czy nielimitowanych transakcji. Kluczem jest dopasowanie rachunku do własnych potrzeb finansowych.
Często zadawane pytania
Jaki rodzaj karty płatniczej otrzymam do PRP i czy mogę nią płacić online?
Zazwyczaj do PRP wydawana jest standardowa karta debetowa (np. Visa Debit, Mastercard Debit). Umożliwia ona płatności w sklepach stacjonarnych oraz wypłaty z bankomatów. Możliwość płatności online tą kartą może zależeć od oferty konkretnego banku – warto to sprawdzić w regulaminie lub tabeli opłat i prowizji przed założeniem konta. Niektóre banki mogą oferować tylko podstawowe funkcje karty.
Czy SKOK-i oferują PRP na takich samych zasadach jak banki?
Tak, SKOK-i, podobnie jak banki, mają obowiązek oferowania Podstawowego Rachunku Płatniczego. Zakres darmowych usług (prowadzenie, karta, 5 wypłat z bankomatów własnych/obcych, 5 przelewów) jest regulowany ustawą i powinien być taki sam. Różnice mogą dotyczyć sieci bankomatów własnych oraz ewentualnych opłat za usługi dodatkowe (po przekroczeniu limitów). Należy pamiętać, że aby otworzyć PRP w SKOK-u, trzeba być jego członkiem.
Czy obcokrajowiec mieszkający w Polsce może założyć PRP?
Tak, Podstawowy Rachunek Płatniczy może założyć każda osoba fizyczna legalnie przebywająca na terytorium Unii Europejskiej (w tym Polski), nawet jeśli nie posiada obywatelstwa polskiego. Warunkiem jest brak innego rachunku płatniczego prowadzonego w złotych w Polsce.
Jak zamknąć Podstawowy Rachunek Płatniczy? Czy są jakieś opłaty?
Zamknięcie PRP odbywa się na standardowych zasadach, tak jak zamknięcie zwykłego konta ROR – najczęściej poprzez złożenie pisemnego wypowiedzenia umowy w oddziale banku, korespondencyjnie lub, w niektórych bankach, przez bankowość elektroniczną. Zamknięcie PRP jest bezpłatne. Okres wypowiedzenia jest określony w umowie (zwykle około miesiąca).
Czy mogę później łatwo zmienić PRP na standardowe konto ROR w tym samym ban?
Tak, zazwyczaj jest to możliwe. Jeśli uznasz, że ograniczenia PRP są dla Ciebie zbyt duże, możesz złożyć wniosek o zmianę typu rachunku na standardowe konto ROR dostępne w ofercie danego banku. Procedura może się różnić w zależności od instytucji, ale często można to zrobić bez konieczności zamykania PRP i otwierania nowego konta od zera (choć może to oznaczać np. zmianę numeru konta - jak w przykładzie Alior Banku).
Ile kosztuje szósty i każdy kolejny przelew w miesiącu z PRP?
Opłata za każdy przelew (lub inną transakcję płatniczą) powyżej darmowego limitu 5 transakcji w miesiącu nie może być wyższa niż standardowa opłata za taką samą usługę w tym samym banku dla innych typów kont. Koszty różnią się między bankami – mogą wynosić od 0 zł (jeśli bank oferuje darmowe przelewy standardowe na innych kontach) do kilku-kilkunastu złotych, zwłaszcza za przelewy zlecane w oddziale. Dokładne stawki znajdują się w tabeli opłat i prowizji danego banku.
Czy na Podstawowy Rachunek Płatniczy mogą wpływać świadczenia socjalne, np. emerytura lub 800+?
Tak, PRP jest pełnoprawnym rachunkiem bankowym, na który mogą wpływać wszelkie świadczenia, w tym emerytury, renty, zasiłki czy świadczenia typu 800+. Nie ma prawnych przeciwwskazań do podawania numeru PRP jako konta do otrzymywania takich środków. Jednakże, jak pokazano w przykładzie mBanku w artykule, mogą istnieć ograniczenia w składaniu wniosków o niektóre świadczenia za pośrednictwem bankowości elektronicznej powiązanej z PRP. Samo otrzymywanie przelewów jest możliwe.
Komentarze
Zostaw swój komentarz!
Nie znaleźliśmy żadnej opinii o tym produkcie. Pomóż innym klientom. Podziel się swoją opinią jako pierwszy.
Komentarze